“Шахмат оламидаги Месси”: Карлсенни ютган вундеркинд ҳикояси

Фаустино 2013 йил 14 октябрда Аргентина пойтахти Буэнос-Айресда туғилган. У олти ёшида, коронавирус пандемияси бутун дунёда авж олаётган пайтда шахмат ўйнашни бошлаган. Фаустинонинг отаси Алехандро Оро тушунтирганидек, бола карантин пайтида квартирада тўполон қилмаслиги, чалғиши учун бирор нарса қилиши керак эди. Кейин унинг рафиқаси Ромина Симонди ўғли Фаустинога Chess.com сайтида аккаунт очишни таклиф қилишди.

Бўлажак вундеркинд шахматга қизиқиб қолди, бир неча ой ичида Аргентинанинг энг яхши шахматчиларидан бири, халқаро уста Хорхе Роситодан сабоқ ола бошлади.
“Фаусти 2020 йил май ойида, пандемия авжига чиққан пайтда, Ёутубе`да ўқув видеоларини томоша қилиб, доналарни ҳаракатлантиришни бошлади. Отаси унга кичик шахмат тахтасини кўрсатди ва кейин видеолар туфайли Фаустино шахматга қизиқиб қолди. Фаустинонинг отаси мен билан боғланди ва 2020 йил 4 сентябрда мен унга биринчи дарсини бердим. У атиги олти ёшда эди. Ўшанда боланинг халқаро усталарга қарши ўйнаганини эслайман: унинг ҳатто халқаро рейтинги ҳам йўқ эди, лекин ғалаба қозониш учун ўйнади. У ғалаба менталитети билан туғилган”, дея эслайди Росито.

Шу пайтларда Алехандро ўғлининг ривожланишини рағбатлантиришнинг қизиқарли усулини ўйлаб топди. У Фаустинога ҳар 100 ЭЛО балли (шахматдаги рейтинг кўрсаткичи) учун совға ваъда қилди. “Бир ҳафта ўтгач, у менинг олдимга келиб: “Дада, менинг мукофотим қаерда?” деди. Икки кундан кейин у аллақачон кейинги совринини олган эди”. Бир йил шахмат ўйнагандан сўнг, Фаустино аллақачон ўз рейтингини 2000 ЭЛОга кўтарган эди. Кўп ўтмай, бола Аргентинанинг 8 ёшгача бўлган чемпиони, Пан-Америка U10 чемпионати ғолиби бўлди, тўққиз ёшида у 2200 ва 2300 ЭЛОга эришган энг ёш инсон бўлди ва 2023 йилда у тезкор шахмат бўйича жаҳон чемпионатида иштирок этди. Ўғлининг шахмат борасидаги маҳоратини ривожлантиришга ёрдам бериш учун оила Испаниянинг Бадалона шаҳрига кўчиб ўтишга оид қийин қарорни қабул қилди. Яъни Алехандро ва Ромина ўз ишларини ташлаб, ўғилларининг шахмат карьерасига эътибор қаратишди.

Яхшиямки, бу вақтга келиб, боланинг истеъдоди Аргентина шахмат федерацияси томонидан эътиборга олинди. Бир гуруҳ бизнесменлар Фаустинога ҳомийлик қилиб, унинг мураббийларига пул тўлай бошладилар. Бола фаолият кўрсатган жамоада бир нечта кучли ўйинчилар бор эди: Хорхе Роситодан ташқари, ёш чемпионга Хорхе Кори, Леандро Пердомо ва Марио Вилянуэва мураббийлик қилади. Оро кўп вақтини шахмат машғулотларига бағишлайди ва ҳафтасига 9 дан 18 соатгача мактабда шуғулланади.

2024 йилда Фаустино Bullet Brawl мусобақасида норвегиялик машҳур гроссмейстр Магнус Карлсенни 48 та юришда мағлуб этди ва Ҳикару Накамура билан ҳам ўйнади. “Мен Карлсенни мағлуб этдим! Мен жуда хурсандман, бу катта қувонч, чунки унга қарши ҳеч қачон ўйнамагандим”, дейди ўшанда Оро. Карлсен устидан ғалаба унга “шахмат Мессиси” деган норасмий унвонни тақдим этди. 10 ёшида Фаустино иккита муҳим натижага эришганди. Биринчидан, у энг ёш халқаро уста бўлди (10 ёш, 8 ой, 16 кунлигида). Иккинчидан, Оро 2400 ЭЛО га эришган энг ёш шахматчилар орасида иккинчи ўринни эгаллади.

- Унинг энг катта бойлиги арифметикасидир. У шунингдек, стратегияда ҳам жуда яхши, бу ажойиб, чунки унинг ёшидаги ўғил болалар одатда тактикада кўпроқ устунликка эга. У жангчи: у ҳар доим ғалаба қозониш учун ўйнайди. Бу рақибларини қўрқитиши мумкин, –дейди Алехандро ўғлининг натижаларига изоҳ берар экан.

Оро 2025 йил охирида ФИДЕ Жаҳон кубоги учун ўтказилган баҳсларда иштирок этиб, энг ёш иштирокчига айланди. Биринчи раундда у энг узоқ давом этган ўйинлардан бирида гроссмейстер Анте Брнкиcни 5:3 ҳисобида мағлуб этди. Иккинчи раунднинг биринчи ўйинида Фаустино Видит Гужратига қарши дуранг ўйнади, аммо иккинчисида мағлуб бўлди, шундан сўнг у турнирни тарк этишга мажбур бўлди. Фаустино ҳозирда классик шахматда 2434, тезкор шахматда 2359 ва блицда 2431 ЭЛО рейтингига эга. Яқинда ёш даҳонинг катталар турнирларида иштирокини кўришимиз мумкин, чунки Фаустинонинг ўзи анча юқори мақсадларга эга - хусусан, жаҳон чемпиони бўлишни орзу қилмоқда.

Аброр Зоҳидов
Ишонч.уз